YASHIRIN IQTISODIYOTGA ZARBA: SOLIQ ISLOHOTLARI QANCHALIK SAMARALI
Keywords:
Fazaviy xarakteristikalar, zanjir, o‘tkazma, fizik, amper, impuls.Abstract
Ushbu maqolaning asosiy maqsadi elektr zanjirlaridagi o‘tkazma jarayonlarida fazaviy xarakteristikalarning o‘zgarish dinamikasini va ularning impulsli tizimlarga ta’sirini tadqiq etishdan iborat. Tadqiqot davomida fizik jarayonlarni modellashtirish hamda amper ko‘rsatkichlarining vaqt birligidagi o‘zgarishini tahlil qilishning matematik usullaridan foydalanildi. Zanjir bo‘ylab o‘tayotgan impulsning amplitudasi va fazaviy siljishi o‘rtasidagi bog‘liqlik aniqlanib, o‘tkazma samaradorligini oshirish bo‘yicha aniq ko‘rsatkichlar olindi. Olingan natijalar murakkab fizik tizimlarda energiya yo‘qotilishini kamaytirish va zanjir barqarorligini ta’minlashda muhim amaliy ahamiyatga ega.
References
1. Kitoblar
Schneider, F., & Enste, D. H. The Shadow Economy: An International Survey. Cambridge University Press, 2013. (Yashirin iqtisodiyotni o‘lchash bo‘yicha dunyodagi eng nufuzli manba).
Tanzi, V. Government versus Markets: The Changing Economic Role of the State. Cambridge University Press, 2011. (Davlat va soliq tizimi munosabatlari tahlili).
O‘zbekiston Respublikasining Soliq kodeksi. – Toshkent: "Adolat", 2024.
2. Gazetalar
"Xalq so‘zi" gazetasi. Yashirin iqtisodiyotga qarshi kurash — barqaror taraqqiyot garovi. 2024-yil, 12-fevral soni.
"Iqtisodiy sharh" (Экономическое обозрение). Soliq islohotlari: Samaradorlik va natija tahlili. 2023-yil, 5-son.
3. Ilmiy maqolalar
Allingham, M. G., & Sandmo, A. "Income tax evasion: A theoretical analysis." Journal of Public Economics, Vol. 1, 1972. (Soliqdan bo‘yin tovlash nazariyasi asoslari).
Ismoilov, A. "O‘zbekistonda yashirin iqtisodiyot ulushini qisqartirishda raqamli texnologiyalarning roli." Moliya va bank jurnali, 2023.
4. Ommaviy axborot vositalari (OAV)
"O‘zbekiston 24" telekanali. Tahlilnoma: Soliq islohotlarining yangi bosqichi va tadbirkorlikka ko‘mak. Teleintervyu, 2024-yil.
Kun.uz axborot portali. Yashirin iqtisodiyotning O‘zbekiston YaIMdagi ulushi: Raqamlar va xulosalar. Tahliliy material, 2024.
5. Internet xizmatlari va veb-resurslar
O‘zbekiston Respublikasi Soliq qo‘mitasi rasmiy sayti: www.soliq.uz – Soliq tushumlari va shaffoflik hisobotlari.
Jahon banki (The World Bank) ma’lumotlar portali: www.worldbank.org – Global miqyosda yashirin iqtisodiyot ko‘rsatkichlari.
IMF (Xalqaro valyuta jamg‘armasi) kutubxonasi: www.elibrary.imf.org.
6. Ma’lumotlar bazasi va boshqa manbalar
O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Statistika agentligi. Milliy hisoblar statistikasi va yashirin iqtisodiyot tahliliy to‘plami. 2024.
OECD (Iqtisodiy hamkorlik va taraqqiyot tashkiloti). Taxing Wages and Fighting Tax Evasion. Yillik statistik hisoboti, 2023.