SENSOR TIZIMLARI YORDAMIDA OBYEKT MANIPULYATSIYASINI PID ROSTLAGICH FORMULASINI ISHLAB CHIQISH
Keywords:
Sensorga asoslangan tizimlar, Obyekt manipulyatsiyasi, Vizual sezish, Robototexnika, Ko‘p sensorli integratsiya, Noaniq muhit, Kuch va moment datchiklari, Kompyuter ko‘rish, Mashinaviy o‘rganish, Real vaqt algoritmlari.Abstract
Ushbu maqolada robototexnika va avtomatlashtirilgan boshqaruv tizimlarida obyektni aniqlash va manipulyatsiya qilishda qo‘llaniladigan sensorga asoslangan ko‘rish va sezish texnologiyalari o‘rganiladi. Noaniq muhitda ishlovchi robot manipulyatorlar aniqlik, ishonchlilik va moslashuvchanlikni ta’minlash uchun turli xil sensorlardan foydalanadi: vizual sensorlar (kameralar), kuch va moment sensorlari, masofa o‘lchovchi (LIDAR, ultratovush), hamda inertsiya sensorlari. Ushbu maqolada sensorlararo integratsiya, ko‘p sensorli ma’lumotlarni qayta ishlash, hamda real vaqt rejimida obyekt holatini aniqlash va manipulyatsiya qilish algoritmlari tahlil qilinadi. Shuningdek, zamonaviy mashinaviy o‘rganish yondashuvlari bilan sezish tizimlarini takomillashtirish imkoniyatlari ham ko‘rib chiqiladi.
References
1. Islomov I.S. — Raqamli tasvirni qayta ishlash va kompyuter ko‘rish. Toshkent: ITM, 2020.
2. Szeliski, Computer Vision: Algorithms and Applications. Springer. R. (2010). pp.552-555.
3. A.O. Dedakhanov. Distribution of moisture in the process of drying cotton raw materials // International scientific research conference, Vol-3, 2024. №27. Articles 16-19.
4. Goodfellow, I., Bengio, Y., & Courville, A. (2016).Articles 332-336.
5. A.A. Askarov. The Role of the Fuzzy Logic Method in Detecting Fires in Production // Best Intellectual Research. 2023. Vol. 10, No. 3, pp.126-130
6. N. Parpiyeva. Automatic control system of pressing equipment parameters // Ethiopian International Journal of Multidisciplinary Research. 2024. Vol.11, Iss,3, pp.147-153.
7. Sultonov A.M., Karimov M.M. — Robototexnika asoslari. Toshkent: «Fan va texnologiya», 2021.
8. Egamberdiyev M.E., Nurmatov A.B. — Avtomatik boshqaruv tizimlari va robototexnika. Toshkent: ToshDTU, 2019.
9. Anvarbek Akhmadaliyev. Neural networks and trees that can be explained // Formation of psychology and pedagogy as interdisciplinary sciences. Italy. ISBN 978-955-3605-86-4, parts 14-17 p
10. Axmedov R.X. — Datchiklar va sezgir elementlar: nazariyasi va amaliyoti. Toshkent: TDPU, 2022.
11. Qo‘chqorov B.A. — Avtomatlashtirish tizimlarida sensorlar va ularning qo‘llanilishi. Farg‘ona: FPI nashriyoti, 2020.
12. www.arxiv.uz
13. www.gazeta.uz
